Chạy thận nhân tạo là dịch vụ y tế thiết yếu dành cho bệnh nhân suy thận, đòi hỏi nguồn nước siêu tinh khiết với lưu lượng lên đến 120 - 130 lít cho mỗi chu kỳ lọc máu.
Do tính chất đặc biệt quan trọng, nước dùng trong chạy thận phải được kiểm soát khắt khe nhằm loại bỏ hoàn toàn các nguy cơ biến chứng, đảm bảo an toàn tuyệt đối cho tính mạng bệnh nhân. Hệ thống lọc nước RO chạy thận nhân tạo tiên tiến hiện nay là giải pháp hàng đầu để cung ứng nguồn nước đạt chuẩn y tế nghiêm ngặt nhất.
1. Nước siêu tinh khiết - nước lọc RO sử dụng cho chạy thận nhân tạo, lọc máu
Nước siêu tinh khiết là nước có độ tinh khiết rất cao, cao nhất trong tiêu chuẩn các loại nước sử dụng trong Y tế, dược phẩm hiện nay. Nguồn nước này được loại bỏ gần như 100% tạp chất, kim loại nặng bằng công nghệ màng lọc RO thẩm thấu ngược và khử khoáng DI, EDI.
Hệ thống máy lọc nước RO chạy thận nhân tạo
Nước siêu tinh khiết được ứng dụng đa dạng cho các nhu cầu sản xuất công nghiệp, điện tử, bán dẫn, thực phẩm, y tế… trong đó có chạy thận nhân tạo.
Do tính chất đặc biệt trong hoạt động y tế, nước siêu tinh khiết được sử dụng thường xuyên tại các bệnh viện cho nhu cầu chạy thận. Hệ thống lọc nước RO chạy thận nhân tạo đòi hỏi chất lượng và tiêu chuẩn rất cao về độ sạch và tinh khiết của đầu ra.
2. Sự cần thiết của nước siêu tinh khiết - nước RO dùng cho chạy thận và lọc máu
Đối với các bệnh nhận hỏng các chức năng của thận bắt buộc cần sử dụng các máy chạy thận, lọc máu chuyên dụng thường xuyên. Lượng nước siêu tinh khiết cần sử dụng cho 1 lần vào khoảng 120 lít, và cho 360 lít nước cho một tuần trung bình. Nếu nguồn nước sử dụng cho việc lọc chưa sạch, các tạp chất sẽ gây nguy hại cho người chạy thận:
-
Vi khuẩn cùng với nội độc tố (do vi khuẩn tiết ra khi bị phá hủy): sốt, nhiễm trùng máu, thậm chí tử vong.
-
Sắt: nhiễm hemosiderin do lắng đọng sắt ở cơ thể, nguy cơ gây xuất huyết nội tạng.
-
Nhôm: bệnh xương bất động, nhuyễn xương, thiếu máu, thậm chí rối loạn chức năng thần kinh.
-
Đồng và kẽm: tán huyết, buồn nôn, hoặc triệu chứng sốt.
-
Calcium (đá vôi): tăng huyết áp, buồn nôn, sốt, rối loạn khoáng hóa xương, yếu cơ, viêm tụy.
-
Nitrate: tán huyết, tụt huyết áp, buồn nôn và sốt.
-
Cloramin: thiếu máu, tán huyết.
-
Fluoride (flo): gây cảm giác ngứa, buồn nôn, rối loạn nhịp tim, bệnh xương.
-
Microcystins: buồn nôn, sốt, rối loạn thị giác, suy gan.
-
Sulfate: nhiễm toan chuyển hóa (tăng axit), nhẹ hơn là buồn nôn, sốt.
-
Asen, chì, bạc: ung thư, bệnh về da, tổn thương thần kinh trung ương, não, ảnh hưởng tới thận.
3. Hệ thống lọc nước RO chạy thận nhân tạo, lọc máu
Hệ thống lọc nước RO chạy thận nhân tạo, lọc máu là thiết bị có vai trò lọc sạch toàn bộ các tạp chất từ nguồn nước cấp thành nước siêu tinh khiết - nước RO. Chất lượng nước đầu ra luôn luôn được kiểm soát chặt chẽ theo tiêu chuẩn nước dùng cho chạy thận AAMI. Việc tư vấn, lắp đặt, vận hành hệ thống lọc nước RO chạy thận cũng rất tốn kém.
4. Cấu tạo hệ thống lọc nước RO phục vụ chạy thận
Hệ thống lọc nước RO chạy thận nhân tạo có cấu tạo gồm nhiều module chức năng khác nhau. Mỗi bộ phận sẽ đảm nhiệm một vai trò để giúp hệ thống vận hành an toàn và liên tục. Về cơ bản, hệ thống sẽ gồm có:
4.1 Module lọc thô công nghệ lọc đa tầng vật liệu lọc (giai đoạn lọc thô)
Cột lọc số 1: Chứa cát thạch anh, sỏi lọc, than hoạt tính. Giúp lọc chặn cặn bẩn, rong rêu, màu mùi có trong nước;
Cột lọc số 2: Chứa hạt nhựa cation có chức năng làm mềm nước, loại bỏ đá vôi trong nguồn nước cấp;
Cột lọc số 3: Chứa vật liệu xử lý kim loại nặng;
Phin lọc Inox: Chứa các lõi lọc chặn chất liệu PP loại kích thước lỗ 5 micron, lọc chặn tất cả các loại cặn còn sót lại trước khi nước được bơm vào màng RO.
4.2 Module lọc tinh công nghệ lọc RO thẩm thấu ngược (giai đoạn lọc RO)
Tùy theo từng thiết kế công suất khác nhau, module lọc tinh được bố trí số lượng màng lọc RO công nghiệp tương ứng. Hiện nay trên thị trường có 2 chuẩn mã màng phổ biến là 4040 và 8040.
Một màng RO công nghiệp 4040 có thể cho ra hiệu suất lọc 250 - 300 lít/giờ, đối với màng 8040 có thể cho ra hiệu suất 500 - 600 lít/giờ.
Màng RO công nghiệp có vai trò quan trọng trong các hệ thống lọc nước hiện nay, chúng có thời gian thay thế sau mỗi 12 - 24 tháng tùy theo điều kiện sử dụng;
Các hệ thống lọc nước RO dùng cho bệnh viện, y tế hiện nay thường có mức công suất phổ biến từ: 500l/h; 750l/h; 1000l/h; 1500l/h; 2000l/h. Tùy theo từng yêu cầu cụ thể, hệ thống lọc nước RO công nghiệp có thể thiết kế lọc 2 cấp để cho ra chất lượng nước cao hơn;
4.3 Module khử khoáng DI, EDI (Giai đoạn lọc nước siêu tinh khiết)
Nước sau khi lọc qua màng RO thì đã đạt tiêu chuẩn nước uống trực tiếp, tuy nhiên vẫn chưa thể sử dụng được cho chạy thận nhân tạo, lọc máu. Nước tinh khiết RO cần phải trải qua giai đoạn làm sạch tạp chất, độ dẫn điện gần như bằng không với vật liệu khử khoáng DI và thiết bị khử khoáng EDI.
DI là công nghệ xử lý tạp chất gây ô nhiễm bằng phương pháp trao đổi ion (sử dụng hạt Mixbed). Các tạp chất sodium, calcium, nhôm…được loại bỏ.
EDI là công nghệ điện phân tiên tiến nhất hiện nay để tạo nước nước siêu tinh khiết, tách hoàn toàn tạp chất khỏi nước, độ dẫn điện của nước kéo gần như bằng không.
4.4 Thiết bị khử khuẩn đèn UV
Nhằm đảm bảo độ sạch và an toàn cho nước sau lọc, trên các hệ thống lọc nước RO chạy thận thường được trang bị thêm các đèn UV có chức năng diệt khuẩn 100%.
4.5 Bồn chứa và đường ống dẫn nước
Bồn chứa và các loại đường ống dẫn nước phải đạt các tiêu chuẩn cao nhất dùng cho y tế, tất cả đều được sử dụng bằng chất liệu inox 304 hoặc 316. Bồn chứa nước cấp đầu vào, bồn chứa nước cấp thành phẩm RO, bồn chứa nước siêu tinh khiết.
4.6 Bơm cấp và bơm cao áp
Bơm là thiết bị quan trọng không thể thiếu cho mỗi hệ thống lọc nước công nghiệp, chúng đóng vai trò là động lực đưa nước đi qua các cột lọc, thúc đẩy quá trình thẩm thấu ngược diễn ra trong điều kiện áp cao;
4.7 Tủ điều khiển và các thiết bị ngoại vi liên quan
Trên mỗi hệ thống lọc nước RO chạy thận đều có bộ tủ điều khiển an toàn. Kèm theo đó là hệ thống các thiết bị cảm biến, đồng hồ theo dõi liên tục. Chúng giúp việc điều khiển và giám sát chất lượng nước an toàn và liên tục.
5. Các bước quan trọng trong vận hành hệ thống lọc nước RO chạy thận
-
Bước 1: Bật khởi động hệ thống lọc nước RO công nghiệp (thể thể vận hành bằng tay hoặc tự động)
-
Bước 2: Theo dõi điều kiện vận hành của màng lọc RO qua các đồng hồ áp, chỉ số TDS
-
Bước 3: Kiểm tra thùng muối hoàn nguyên cho cột Cation luôn còn;
-
Bước 4: Kiểm tra cột làm mềm mỗi ngày và độ cứng của nước, dưới <40 ppm ở trạng thái bình thường.
-
Bước 5: Kiểm tra quá trình vận hành của các cột lọc đa tầng.
-
Bước 6: Kiểm tra cột vật liệu than hoạt và clo dư vào buổi sáng.
Tiêu chuẩn nước siêu tinh khiết dùng cho chạy thận tại Việt Nam
| STT | CHẤT Ô NHIỄM | NỒNG ĐỘ TỐI ĐA CHO PHÉP (mg/l) |
|---|---|---|
| 1 | Aluminum(Al) | 0.01 |
| 2 | Antimony(Sb) | 0.006 |
| 3 | Arsenic(As) | 0.005 |
| 4 | Barium(Ba) | 0.1 |
| 5 | Beryllium(Be) | 0.0004 |
| 6 | Cadmium(Cd) | 0.001 |
| 7 | Calcium(Ca) | 2.0 |
| 8 | Chlorine(Cl+) | 0.5 |
| 9 | Chloramines(Cl–) | 0.1 |
| 10 | Chromium(Cr) | 0.014 |
| 11 | Copper(Cu) | 0.1 |
| 12 | Fluorides(F–) | 0.2 |
| 13 | Lead(Pb) | 0.005 |
| 14 | Magnesium(Mg) | 4.0 |
| 15 | Thủy ngân(Hg) | 0.0002 |
| 16 | Nitrates(NO–3) | 2.0 |
| 17 | Potassium(K) | 8.0 |
| 18 | Selenium(Se) | 0.09 |
| 19 | Silver(Ag) | 0.005 |
| 20 | Sodium(Na) | 70.0 |
| 21 | Sulfate(SO2-4) | 100.0 |
| 22 | Thallium( Tl) | 0.002 |
| 23 | Kẽm(Zn) | 0.1 |
| 24 | Vi khuẩn hiếu khí | 100 (CPU/ml) |
| 25 | Nội độc tố (endotoxin) | 0,25 (EU/ml) |
Ngoài tiêu chuẩn AAMI được sử dụng phổ biến tại các cơ sở y tế của Việt Nam Hiện nay thì còn có cái tiêu chuẩn khác của Hoa Kỳ như: ANSI; Tiêu chuẩn chất lượng quốc tế ISO.
Tư vấn thiết kế, lắp đặt hệ thống lọc nước RO chạy thận nhân tạo tại Việt Nam
Hiện nay, với công nghệ và năng lực của các doanh nghiệp trong nước đã làm chủ được công nghệ lọc nước siêu tinh khiết cho lọc thận. Rất nhiều các bệnh viện, cơ sở y tế đang mở rộng và được trang bị thiết bị, đáp ứng nhu cầu cho các bệnh nhân./.
